وضعيت بلاتكليف حمل و نقل و اسفناك مسكن.

۵۵آنلاین :

پريسا اميدى

دانشجوى علوم سياسى

حمل و نقل ابزاری برای جابجایی کالا ، اجناس و انسان ها محسوب می شود . عرف و قوانین و مقررات حمل کالا و حمل مسافران و کاربران حمل و نقل شهری دارای تفاوت های عمده ای هستند مه به آنها اشاره ميشود.

در پروسه حمل کالا قوانین و روش های جابجایی کالا ، مجوزحمل و نقل کالا ، مدارک لازم و قوانین گمرکی و همچنین ابعاد ، جنس و وزن کالا بسیار مورد توجه هستند در حالی که در حمل ونقل شخصی وعمومی طراحی وسیله نقلیه به منظور تعبیه استاندارد های لازم برای تعداد مسافران و میزان باری که حمل می کنند مورد بررسی و توجه قرار می گیرند .

اگر پروسه حمل و نقل مربوط به جابجایی شهروندان به صورت عمومی به منظور مسافرت های شهری ، بین شهری یا برون مرزی باشد به آن حمل و نقل عمومی گفته می شود . در این نوع خدمات، سفر به صورت اشتراکی توسط افرادی ناشناس بدون توافق قبلی انجام می‌شود . اگر حمل و نقل با استفاده از وسایل نقلیه شخصی انجام شوند به تعبیری حمل و نقل شخصی نامیده می شود .

حمل و نقل عمومی مسافران به صور جاده ای ، هوایی ، ریلی و دریایی امکان پذیر است که با وسایل نقلیه ای چون تاکسی (اتومبیل سواری ) ، اتوبوس ، مترو و منوریل برای حمل و نقل شهری انجام می شود . در برخی از کشور ها نقل مکان مسافران در شهر با استفاده از قایق ها و کشتی های آبی نیز صورت می گیرد .

همچنین ماشین های سواری و اتوبوس ها ، قطار ، هواپیما و کشتی به منظور حمل ونقل بین شهری انجام می شوند . برای حمل و نقل مسافرانی که بین شهر های یک کشور مسافرت می کنند نیازی به مجوز عبور و مرور نخواهد بود .

در حمل و نقل برون مرزی ، مسافرانی که قصد مسافرت از نقطه ای در یک کشور به کشوری دیگر را دارند نیزاز وسایل نقلیه هوائی ، دریایی ، جاده ای و ریلی مانند هواپیما ، قطار ، اتوبوس و کشتی استفاده می شود . عبور و مرور در بین کشور ها به غیر از کشور های عضو اتحادیه اروپا نیازمند پاسپورت و مجوزعبور ( ویزا ) می باشد . البته با توجه به مقررات بین کشور ها اخذ ویزا برای نقل مکان بین کشور هایی مشخص ، لازم نخواهد بود . لازم به ذکر است برای سفرهای برون مرزی با اتومبیل شخصی ، مراجعه به گمرک و دریافت پلاک و گواهینامه ی بین المللی ضروری می باشد .

حمل و نقل داراى انواع مختلفى است: دريايى،هوايى،زمينى و...

در بحث حمل و نقل عمومى دولت نقش مهم و گسترده اى ايفا ميكند كه در ادامه به آن پرداخته ميشود.

مسکن به مکانی با امکانات مکفی برای اقامت گفته می‌شود که یک یا چند خانوار به عنوان خانمان از آن استفاده کنند. خانه، آپارتمان، خانه سیار و خانه شناور انواع مسکن هستند. با افزایش جمعیت جهان، تأمین مسکن به یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های اقتصادی-اجتماعی تبدیل شده‌است. بیشتر دولت‌ها دارای نهادی شبیه وزارت مسکن هستند و تلاش می‌کنند از طریق وام مسکن به تأمین مسکن برای شهروندان بپردازند.

سالهای اولیه پس از انقلاب ، با توجه به شرایط اجتماعی و اقتصادی موجود ، اصولاً تفکر برنامه‌ریزی به ویژه در زمینه مسکن دنبال نشد. در برنامه اول توسعه اقتصادی - اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران (۱۳۷۲-۱۳۶۸) ، توسعه و ترویج سازه‌های بتنی در شهرهای بزرگ و متوسط و ایجاد صنایع پیش ساخته در شهرهای بزرگ برای تشویق تولید انبوه مسکن و استفاده از مصالح ساختمانی، به خصوص صنایع پتروشیمی به منظور جایگزینی مصالح وارداتی در دستور کار قرار گرفت.

در برنامه دوم توسعه اقتصادی - اجتماعی و فرهنگی کشور (۱۳۷۸-۱۳۷۴) سیاستها و خط مشی‌هایی از جمله استفاده بهینه از زمین، کمک به احداث مسکن برای متقاضیان کم درآمد، تقلیل متوسط سطح زیربنای مسکونی، آموزش فنون ساخت و ساز نوین، تقویت منابع مالی بانک مسکن و امثال آن به تصویب رسیده است.

ارزیابی برنامه‌های بعد از انقلاب نشان میدهد که اولاً سهم بخش دولتی در آنها ناچیز است و ثانیاً‌، سهم تأمین مسکن گروههای کم درآمد بسیار پایین است.

با توجه به اين تعاريف سوال اين است كه وضعيت مسكن و حمل و نقل در جمهورى اسلامى به چه صورت است؟

در بهش حمل و نقل عمومى بايد گفت كه دولت راه بسيار دور و درازى دارد زيرا در قسمت هاى مختلف و اعظم كشور هنوز شهروندان از داشتن وسيله نقليه ى عمومى مناسب مثل مترو محرومند و تنها چند شهر بزرگ مثل تهران و مشهد از اين امكان برخوردارند.

در كنار مترو شبكه حمل و نقل BRT هم بايد گسترش يابد.

اتوبوس هاى درون شهرى هم بايد عوض شوند زيرا اكثريت آنها اسقاطى شده اند و نقش بسيار مضر و زيادى در بحث آلودگى هوا دارند.

تاكسى ها هم بايد با شرايط خوب و مبلغ مناسب به دست تاكسى داران برسد تا چهره ى شهر بيش از پيش از وجود اين تاكسى هاى قراضه زشتر نشود.

سازماندهى تاكسى ها هم هميشه از موضوعات مهم و حل نشده بوده است كه هر يك مدت يكبار به نحوى خودنمايى ميكند.

در بحث حمل و نقل بين شهرى بايد حتما نظارت و كنترل بيشترى روى اتوبوس ها،سوارى ها،واگن هاى قطار،هواپيماها و وسايل حمل و نقل دريايى باشد زيرا به طور مستقيم با جان تعداد بالايى از شهروندان در ارتباط است و هرساله مشكلاتى را به وجود مى آورد كه لازم به ذكر است كه وضعيت جاده ها و علائم راهنمايى و رانندگى و پوشش دهم هم جاى بحث دارد كه اينجا جاى طرح آنها به صورت مبسوط وجود ندارد.

در حل و نقل بين المللى هم جزا از مشكلات سخت افزارى،مشكلات مديريتى فراوانى به چشم ميخورد كه باعث بروز سختى هايى در موضوع ترانزيت ميشود.

مسكن هم همواره جزء جدايى ناپذير دغدغه ى انسان ها از بدو زندگى بوده است.

كيفيت پايين مصالح ساختمانى،گرانى زمين،عدم وجود نظارت بر ساخت و ساز و ... از مشكلات پيش روى مسكن است كه اينطور كه به نظر ميرسد وزارت راه و شهرسازى از حل آنها عاجز است.

در سال هاى اخير پروژه ى مسكن مهر كليد خورد كه در چشم انداز آن قرار بود كه مرهمى بر مشكلات مشكن اقشار ضعيف باشد اما انتقادات فراوانى بر آن وارد است و ميتوان گفت كه تقريبا شكست خورده است.

در ماه هاى اخير هم بحث ارز تاثيرى بشدت مخرب بر مسكن گذاشته است كه بازار مشكن را راكد كرده است.

در سند تحول براى تسكين درد حمل و نقل به سرمايه بخش خصوصى نگاهى شده است كه درلت بار را از دوش خود برداشته و شايد بتواند با تزريق پول مشكلات را كنترل كند.

در بحث دريايى و هوايى با رعايت اصل ٤٤ قانون اساسى سعى در جذب سرمايه و كمك شركت ها و مرسسات بين المللى شده است كه ميتواند تاثير خوب و مفيدى داشته باشد.

در پروژه هاى ملی دولت با معافيت هاى مالياتى بايد حمايت خود را انجام دهد.

دولت بايد بر تمام اقدامات،فرآيندهاى مالى و پروژه ها نظارت كند تا اصل ٤٤ قانون اساسى به درستى رعايت شود.

دولت با دادن وام هاى كم سود و بلاعوض در مناطق محروم به نوسازى بافت هاى فرسوده دست بزند و با نظارت بر قيمت هاى اجاره بها و تعيين آنها با توجه به درآمد و وضعيت جامعه بارى را از دوش قشر ضعيف و آسيب پذير بردارد.كه منابع مالى اين موضوع از راه هايى مثل نفت،پتروشيمى،صادرات فرش و زعفران با ارزش افزوده و ... تامين شود.

در بحث مسكن و حمل و نقل دولت موفق نبوده است و بايد منتظر ماند و ديد كه چگونه با استفاده از سند اين مشكلات كنترل و از بين ميروند.

در مطلب بعدى به وضع آموزش پرداخته ميشود.