تولدی دیگر

۵۵آنلاین :

«ترانه مرغ اسیر» نام رمانی است از جازمین دارزنیک که توسط علی مجتهدزاده به فارسی ترجمه شده و نشر کتاب‌پارسه آن را به چاپ رسانده است. دارزنیک، از نویسندگان امروز ادبیات آمریکا است که در سال 1973 در تهران متولد شد اما در پنج سالگی همراه خانواده‌اش به آمریکا مهاجرت کرد. او با رمان «دختر خوب: خاطرات پنهانی مادرم» به عنوان نویسنده‌ای مطرح شناخته شد و رمانش در میان کتاب‌های پرفروش نیویورک‌تایمز قرار گرفت و به سیزده زبان نیز ترجمه شد و جوایزی هم به دست آورد. بعد از انتشار این رمان، دارزنیک داستان‌ها و مقالات زیادی در نشریات مختلف به چاپ رساند. «ترانه مرغ اسیر» رمانی است که شخصیت محوری‌اش فروغ فرخزاد است بااین‌حال این رمان را نمی‌توان رمانی مستند دانست و همه چیزش با زندگی فروغ فرخزاد همخوانی ندارد. بااین‌حال در این رمان نام خویشاوندان نسبی و سببی فروغ و نام چند مکان آمده و این عناصر واقعی با تخیل نویسنده درآمیخته و روایت رمان را شکل داده است. مترجم کتاب در بخشی از یادداشتش درباره منابع نویسنده در نوشتن این رمان و حضور فروغ در روایت آن نوشته:‌ «خود نویسنده نیز در یادداشتی همین نکته‌ها را گفته که منبع اصلی‌اش دفترهای شعر فروغ، نامه‌ها، مصاحبه‌ها و فیلم‌هایی بوده که در دسترس همگان بوده است. مثلا شخصیت لیلا فرمانفرماییان را از یکی از دوستان نزدیک فروغ فرخزاد الهام گرفته و رفاقت آن‌ها را در سال‌های بعد از جدایی فروغ از پرویز شاپور، آنجور که دوست داشته تصویر کرده و طبیعتا شاید در واقعیت جور دیگری بوده است. در این میان، نویسنده گفته که بخش‌هایی از زندگی فروغ آن‌قدر پررنگ و عمیق بوده‌اند که او بااحتیاط از کنارشان گذشته و در رمان خودش نیاورده، از جمله حسین منصوری همان پسرکی که فروغ با خودش از جذامخانه به تهران آورد، و به نوشته جازمین دارزنیک، خودش می‌توانست دستمایه نوشتن رمانی مستقل باشد.» جازمین دارزنیک اگرچه خیلی زود و در پنج سالگی ایران را ترک کرده و شناخت و خاطره روشنی از ایران ندارد، اما به واسطه زندگی و شعر فروغ به نوعی به گذشته رجوع کرده و به قول خودش با این رمان بار دیگر ایران را شناخته است. «من و بت در دوازده سال اول ازدواجمان، با کمال میل، معیار راحتی و تجمل برای همسایگانمان بودیم. این مسئله که ما از همه شادتر و موفق‌تریم، کاملا در محل جا افتاده بود و ظاهرا مردم بدون مشکل و شکایت برتری ما را پذیرفته بودند و زندگی همان‌طور که باید جریان داشت. من یک دستگاه پرچین‌زن، یک بیل برقی، و سه کباب‌پز گازی مارک رولکس داشتم که در حیاط پشتی‌مان کنار هم قرار داشتند. یکی برای جوجه، یکی برای گوشت، و سومی را مخصوصا برای پنکیک‌های مدل شرقی که همیشه خیلی دوست داشتیم تجهیز کرده بودم. فصل تعطیلات که می‌رسید، یک وانت اسباب‌کشی اجاره می‌کردم و به شهر می‌رفتم و با ولخرجی هرچیز جدید و پرزرق‌وبرقی را که چشمم می‌گرفت می‌خریدم. پسرهای دوقلویمان، تیلور و وستون، همیشه می‌توانستند از داشتن آخرین مدل اسباب‌بازی‌های الکترونیکی یا وسایل ورزشی مطمئن باشند.» این بخشی از داستان کوتاهی است با عنوان «کریسمس به معنی بخشش است»؛ داستانی از دیوید سداریس که به تازگی در مجموعه‌ای با عنوان «تعطیلات بی‌دغدغه» با ترجمه میلاد زکریا در نشر کتاب‌پارسه منتشر شده است. دیوید سداریس نویسنده، طنزپرداز و برنامه‌ساز شناخته‌شده رادیو در آمریکا است که در سال 1956 متولد شده است. او بیشتر شهرتش را مدیون داستان‌های کوتاهی است که براساس تجربه زندگی شخصی خودش نوشته؛ داستان‌هایی که ماهیتی فکاهی و طعنه‌آمیز دارند و در آنها به‌‌واسطه عنصر طنز به مسائل اجتماعی پرداخته شده است. سداریس طنزنویسی است که داستان‌هایش به دفعات در مجلات مختلف آمریکا منتشر شده و کتاب‌هایش به حدود سی زبان ترجمه شده‌اند و در سال‌های اخیر همواره به عنوان یکی از پرفروش‌ترین طنزنویسان آمریکا شناخته شده است. «تعطیلات بی‌دغدغه» دوازده داستان کوتاه را دربرگرفته و ویژگی‌های کلی آثار سداریس در این داستان‌ها نیز دیده می‌شود. در بخشی از داستان «دینا، کادوی کریسمس» می‌خوانیم:‌ «اعتقاد پدرم این بود که هیچ‌چیز بهتر از کار بعد از مدرسه شخصیت آدم را شکل نمی‌دهد. خودش در خیابان روزنامه فروخته و با سورتمه خواروبار در خانه‌ها برده بود، و ببین عجب چیزی از کار درآمده بود! من و خواهر بزرگ‌ترم لیسا، به این نتیجه رسیدیم که اگر کار سخت شخصیت او را شکل داده باشد، ما نمی‌خواهیم حتی طرفش برویم. گفتیم: خیلی ممنون ولی نه. او به عنوان مشوق پول توجیبی ما را قطع کرد و چند هفته بعد من و لیسا هر دو در کافه‌تریا کار می‌کردیم. من در پیکاردلی ظرف می‌شستم و لیسا در کی‌اند دابلیو مسئول کشیدن غذا بود...».