راهکارهایی برای افزایش هوش هیجانی
| دنیل گلمن، متخصص و نظریهپرداز، هوش هیجانی را اینگونه تعریف میکند: «مجموعه مهمی که آن را هوش هیجانی مینامیم شامل تواناییهایی است که فرد بتواند انگیزه خود را حفط کند، در مقابل ناملایمات پایداری کند، کامیابی را به تعویق بیندازد، حالات روحی خود را تنظیم کند و نگذارد پریشانیخاطر قدرت تفکر او را خدشهدار سازد، با دیگران همدلی کند و امیدوار باشد.» همچنین دیگر روانشناسان نیز هوش هیجانی را توانایی بازنگری احساسات و هیجانات، قدرت تمایز میان آنها و بهکارگیری این اطلاعات برای هدایت افکار و واکنشهای افراد، تعریف کردهاند.
۵۵آنلاین :
پرستو فصیح
هوش هیجانی دارای ۵ مولفه است که اگر آنها را در خود پرورش دهید، بر چالشهای بیشمار زندگی خود فایق میآیید؛ این مولفهها عبارتند از:
1- شناخت و درک احساسات و هیجانات خود (خودآگاهی): پرورش خودآگاهی را با کارکردن روی احساسات خود آغاز کنید. خودآگاهی (تشخیص هر احساس به همان صورتی که بروز میکند) سنگ بنای هوش هیجانی است. احساساتتان را به جای نادیدهگرفتن نامگذاری کنید و آنها را به زبان آورید؛ مسئولیتپذیری بیشتری در برابر احساساتتان داشته باشید و تلاش کنید از آنها در تصمیمگیریهایتان کمک بگیرید؛ اشتیاقات درونی خود را کشف کنید و نقاط قوت و ضعف خود را بشناسید. افرادی که سطح خودآگاهی بالاتری دارند بهدلیل اینکه توانایی خود را خوب میشناسند، همیشه از اعتمادبهنفس و عزتنفس بیشتری برخوردارند.
۲-مدیریت و کنترل عواطف (خودمدیریتی): همچنانکه آگاهی خود را دربارi احساسات، هیجانات و اثرات آنها افزایش میدهید، میتوانید توانایی خود را در کنترل آنها بهبود ببخشید. ارزشهای مثبت ناشی از شناخت هیجانها را درک کنید و احساسات منفی خود را مدیریت کنید. یاد بگیرید احساس خود را در همان لحظهای که روی میدهد شناسایی کنید سپس واکنشهای معقولانه و ارادی از خود نشان دهید. خویشتنداری، قابل اعتمادبودن و سازگاری با شرایط متفاوت را تمرین کنید.
۳-توانایی برانگیختن خود (خودانگیزشی): هدایت احساسات برای تمرکز، توجه و ایجاد انگیزه بهمنظور رسیدن به هدفی خاص بسیار مهم است. افرادی که این خصیصه را دارند همیشه در کارهای خود نتیجهمحور هستند، اهداف چالشبرانگیز و مخاطرات آن را به سرعت شناسایی میکنند و یاد میگیرند که چگونه بازده کاری خود را افزایش دهند؛ این افراد همیشه به تواناییهای خود اعتماد دارند و به آینده امیدوارند. برای رسیدن به خودانگیزشی مطلوب ابتدا اهدافتان را رتبهبندی و میران اهمیت هریک را مشخص کنید. این مساله در گرو خودشناسی است. بنابراین، هرچه خودشناسی بیشتر باشد، الویت بندی اهداف براساس نیازهای واقعی و مقابله با چالشها بهتر میسر میشود.
۴-تشخیص هیجانها و احساسات دیگران و درک آنها (دیگرآگاهی): باید مشاهدهگر خوبی باشید تا بتوانید احساسات دیگران را بشناسید و درک کنید. به پیامهای کلامی و غیرکلامی به روشی کارآمد توجه کنید؛ مهارت گوشدادن فعالانه، توجه به زبان بدن و همدلی ابزار کارآمدی در رشد آگاهی اجتماعی هستند. یکی از تعاریف همدلی آگاهی و اشتراک در احساسات دیگران است. بنابراین، تلاش کنید تا به احساسات دیگران احترام بگذارید و آنها را ارزشمند بدانید. خود را جای دیگران بگذارید و ببینید در موقعیت مشابه چه احساسی دارید.
۵-مدیریت رابطه، هیجانات و احساسات دیگران (دیگرمدیریتی): افراد در رویارویی با دیگران از خود علائم عاطفی تاثیرگذاری را ارسال میکنند؛ هرقدر از نظر اجتماعی زیرکتر باشید، بر علائم ارسالی خود کنترل بیشتری دارید. مهارتهای اجتماعی شامل هنر برقراری رابطه با دیگران و مهارت کنترل عواطف در آنهاست. توان برقراری ارتباط با دیگران در موقعیتهای اجتماعی متفاوت، رهبریکردن، مذاکره بر سر درگیریها، انجام کار گروهی و هرآنچه به تقابل آرام با دیگران منجر میشود، تواناییهایی هستند که اگر آنها را در خود پرورش دهید، واکنشهای بهتری را در برابر رفتار متفاوت دیگران از خود نشان میدهید و روابط پایدارتری با دیگران خواهید داشت.
* روانشناس
دیدگاه تان را بنویسید