6/2هزارمیلیارد تومان برای هیچ!
| حدود 25درصد آب ایران مجانی است. آنگونه که مسئولان وزارت نیرو میگویند، 24.8درصد از حدود 7میلیارد مترمکعب آب مصرفی در ایران هیچ درآمدی برای وزارت نیرو ندارد. هدایت فهمی، کارشناس سابق منابع آب وزارت نیرو در اینباره به شهروندآنلاین توضیح میدهد: «در واقع اگر متوسط قیمت فروش هر مترمکعب آب را با احتساب یارانه حدود 700تومان درنظر بگیریم، میتوان ادعا کرد که آب بدون درآمد چیزی حدود یکهزار و 225میلیارد تومان به دولت خسارت وارد میکند.»
۵۵آنلاین :
هدایت فهمی میگوید: «این خسارت البته جدای از یارانه پنهانی است که در این بخش پرداخت میکند.» به گفته قائممقام آبفای استان تهران، قیمت تمامشده تولید آب برای دولت بین هزار تا 2200 تومان است، درحالی که متوسط درآمد حاصل از فروش هر مترمکعب آب برای دولت تنها 700 تومان است. در واقع اگر قرار باشد هزینه تمامشده آب بدون درآمد را برای دولت درنظر بگیریم (با احتساب متوسط هزینه 1500 برای هر مترمکعب) به عدد 2.6هزارمیلیارد تومانی میرسیم که اگر بخواهیم حداقل مزد کارگران را یکمیلیون و 500هزار تومان درنظر بگیریم، در واقع آب بدون درآمد چیزی معادل دستمزد یکسال حدود 145هزار کارگر را حیف و میل میکند.»
هدررفت واقعی چیست؟تلفات آب به آن معنا نیست که شبکه بهطور کامل فرسوده است و کل این 24.8درصد در کشور از دسترس خارج میشود. در هدررفت آب با دو بخش هدررفت ظاهری و واقعی مواجه هستیم. هدررفت واقعی بخشی از آب ورودی به شبکه توزیع است که بدون آنکه مصرف شود، به صورت نشتهای مختلف از شبکه به هدر میرود و شامل نشت از خطوط انتقال، نشت از شبکه توزیع، نشت از انشعابات، نشت از مخازن شبکه و سرریز از مخازن شبکه میشود. هدررفت ظاهری که بین 10 تا 12درصد از آب بدون درآمد را تشکیل میدهد، بخشی از آب ورودی به شبکه توزیع است که به صورتهای مختلف توسط مشترکین مصرف میشود، ولی درآمدی برای شرکتها ندارد. به عبارت دیگر، این بخش از آب ظاهرا به هدر میرود ولی به انواع مختلف ازجمله مصارف غیرمجاز، خطای مدیریت دادهها و سیستم و عدم دقت تجهیزات اندازهگیری مصرف میشود. در واقع اگر متوسط درآمد حاصل از فروش هر مترمکعب آب را چیزی حدود 700 تومان درنظر بگیریم، دولت تنها در این بخش حداقل 490میلیارد تومان درآمد از دست داده است. فهمی میگوید: «شبکه توزیع فرسوده منجر شده که بین 13 تا 15درصد از آب عرضهشده درکشور هیچ درآمدی برای دولت نداشته باشد، البته بخش زیادی از آبی که در شبکه توزیع هدر میرود، دوباره به ذخایر آبهای زیرزمینی کشور بازمیگردد اما بار مالی سنگینی را به دولت تحمیل میکند. یک حساب کتاب ساده نشان میدهد که اگر از هدررفت آب در شبکه توزیع جلوگیری شود، حدود 735میلیارد تومان برای دولت صرفه مالی به همراه خواهد داشت.»
آب بدون درآمد در کشورهای پیشرفته 10 تا 15درصدالبته جالب است بدانید که آب بدون درآمد تنها مختص ایران نبوده و طبق گفتههای کارشناس سابق وزارت نیرو در همه جای دنیا 10 تا 15درصد آب شرب هدر میرود. او با اشاره به هزینه بالای جلوگیری از هدررفت آب گفت: «به ازای هر درصد کاهش هدررفت آب باید هزارمیلیارد و 600 تومان هزینه کرد.» فهمی با اشاره به اینکه میزان تلفات آب در استانهای مختلف متفاوت است، افزود: «میزان تلفات آب در تعدادی از استانها بیشتر و در تعدادی دیگر کمتر از 25درصد است؛ بهعنوان مثال در استان یزد و اصفهان ۱۷درصد و در استان خوزستان نزدیک به ۳۵درصد است.»
دولت چقدر یارانه آب پرداخت کرده استدرحال حاضر متوسط آببهای خانگی شهری در ایران حدود 700 تومان به ازای هر مترمکعب است. این درحالی است که به گفته قائممقام آبفای استان تهران، قیمت تمامشده تولید آب برای دولت بین هزار تا 2200 تومان است. در واقع اگر قرار باشد دولت آب را به متوسط قیمت تمامشده (یعنی 1500 تومان به ازای هر مترمکعب عرضه کند) باید چیزی حدود 880میلیارد تومان درآمد از محل فروش آب کسب کند که اگر 20درصد آنکه معمولا در شبکه تلف میشود یا تحت عنوان رایگان توزیع میشود را از آن کسر کنیم، به عدد 704میلیارد و 400میلیون تومان میرسیم اما آمارها نشان میدهد که آببهای دریافتی آب و فاضلاب در نیمه نخست امسال تنها 328میلیارد و 720میلیون تومان بوده است؛ به عبارتی میتوان ادعا کرد که دولت در 6ماه تنها 375میلیارد و 680میلیون تومان یارانه آب پرداخته است.
دیدگاه تان را بنویسید