رونق فضای کسب وکار در بستر گردشگری شهری
| رویکردهای نوین به مقوله اقتصاد شهری در همه شهرهای بزرگ جهان موضوعی پذیرفته شده و مورد تاکید است.
۵۵آنلاین :
رویکردهای نوین به مقوله اقتصاد شهری در همه شهرهای بزرگ جهان موضوعی پذیرفته شده و مورد تاکید است. کلانشهرها به عنوان یک ساختار پیچیده اجتماعی و یک عرصه همگانی پرجمعیت، از پتانسیلها و استعداد قابل توجهی در بخشهای مختلف برخوردارند که میتوان با ایجاد زمینه مناسب، به افزایش کمی و کیفی شاخصهای توسعه آن کمک کرد.
با یک نگاه گسترده میتوان مخاطبان گردشگری شهری را در یک طیف وسیع از اهالی همان شهر تا توریستهای خارجی در نظر گرفت. در نتیجه با افزایش جمعیت کلانشهرها و همچنین رونق گردشگری در کشور، نیاز برای ارائه خدمات تازه و منحصربهفرد در این حوزه نیز رو به گسترش است. با توجه به پتانسیلهای موجود در کلانشهرهای ایران، توسعه گردشگرى شهرى به عنوان یکی از محورهای مورد توجه بوده است. شهرهایی همچون تهران، شیراز، اصفهان، تبریز، مشهد و ... با توجه به جایگاه تاریخی و ویژگیهای فرهنگی منحصر به فرد و همچنین برخورداری از عناصری همچون معماری سنتی ایرانی، بستر کمنظیری را برای بروز خلاقیت و نوآوری در حوزه گردشگری شهری در اختیار دارند. ظرفیت سازی صورت گرفته در خیابان سی تیر تهران، به عنوان یک نمونه موفق میتواند الگویی از توسعه گردشگری شهری قلمداد شود.
سی تیر به عنوان یکی از خیابانهای تاریخی پایتخت، به لحاظ وجود مستجد، کلیسا، موزه آبگینه، موزه ملی، آتشکده زرتشتیان و ... از شرايط خاصی برخوردار است. وجود کنیسه حیام، کلیسای حضرت مریم و آتشکده آدریان و همچنین مسجد در این خیابان فضای جالبی از همزیستی ادیان مختلف را پدید آورده است. به عبارت دیگر مجموعهای از جاذبههای فرهنگی و گردشگری در این منطقه قرار گرفته که با محوریت خیابان سی تیر، امکان دستیابی به جایگاههای برجستهای را دارند. در همین راستا عملیات عمرانی به منظور آرام سازی خیابان به وسیله نصب سنگفرشهای ویژه عبور خودرو در سال ۹۵ انجام شد و این خیابان تاریخی در نوروز امسال توانست جایگاه جالب توجهی را در گردشگری برای خود به وجود آورد.
اما آنچه توانست در کنار ابنیه تاریخی و فرهنگی، آوازه این خیابان را بار دیگر بر سر زبانها بیندازد، برگزاری جشنواره خیابانی تهران بود که در این جشنواره، برندها و گردونههای غذایی، سوغات و صنایع دستی و کافه فستفودهای سیاری حضور داشتند. همچنین در مناسبتهای مختلف نیز ویژه برنامههایی همچون موسیقیهای خیابانی، تئاتر و ... نیز در آن برگزار شد. آنچه در الگویی همچون خیابان سی تیر بیشتر به چشم میخورد، فراهم آوردن مجموعهای از خدمات و فعالیتهایی است که در محیطی کنترل شده، بخشی از تقاضای شهرنشینی مدرن در کلانشهرها را پاسخ میدهد. به بیانی بهتر نوعی از بازآفرینی شهری با افزودن کاربریهای تازه برای این خیابان تعریف شد.
رشد و توسعه مشاغل خیابانی در همه شهرهای بزرگ و گردشگرپذیر دنیا امر متداولی است. دکههای سیار و ثابتی که بنابر اولین محلی برای یک روز در هفته یا کل هفته در مسیرهای عمدتاً گردشگرپذیر به ارائه کالا و خدمات میپردازند. مهمترین شاخه از این قبیل مسائل نیز مربوط به حوزه خوراکیها و نوشیدنیها میشود که به علت پیوند مستحکم آن با حوزه گردشگری، همواره با استقبال بالایی از سوی گردشگران مواجه شده است. به طوری که در برخی کشورها برای وورد به گذرهایی که محل عرضه غذاهای خیابانی محلی است، مبالغی تحت عنوان ووردی نیز اخذ میشو. اصلیترین مزیتهای مشاغل خیابانی که اکثر کشورها را به توسعه آن مجاب کرده عبارت است از پتانسیل اشتغال آفرینی بالا، سرمایهبری بسیار پایین برای راه اندازی هر شغل، ایجاد ارزش افزوده بالا و رونق فعالیتهای جانبی. بنابراین ساماندهی ایدههای خلاقانه در این حوزه میتواند به نحو موثری بر اقتصاد شهری تأثیر بگذارد.
در همین راستا ایده بازآفرینی شهری در بافت تاریخی موجود در شهرهای بزرگ کشور با هدف توسعه گردشگری شهری، میتواند فرصتهای تازهای را در اختیار کارآفرینان نوپا و جوانان جویای کار قرار دهد. اگرچه پایداری و تداوم بهرهگیری از فرصتهای مذکور وابسته به میزان خلاقیت و نوآوری صاحبان مشاغل است، اما بسترسازی برای این مساله از طریق بهسازی و بازآفرینی محلهها یا گذرهای دارای پتانسیل (همچون خیابان سی تیر) در حیطه اختیارات نهادهای عمومی و دولتی همچون شهرداریها و زیرمجموعههای سازمان میراث فرهنگی است.
استفاده مناسب و هدایت شده از بازارهای خیابانی نیز در کنار بازآفرینی شهری میتواند علاوه بر خلق فرصتهای شغلی تازه، ابعاد تازهای را به توسعه گردشگری شهری ببخشد. نمونههای فراوانی از بازارهای خیابانی یا محلههای بازآفرینی شده در سطح دنیا وجود دارند که علاوه بر خلق فرصتهای شغلی تازه، ابعاد تازهای را به توسعه گردشگری شهری ببخشد. نمونههای فراوانی از بازارهای خیابانی یا محلههای بازآفرینی شده در سطح دنیا وجود دارند که علاوه بر افزایش پویایی اقتصادی شهرها، خود به عنوان یک جاذبه گردشگری، توریستهای داخلی و خارجی را به سوی خود میکشانند. بازار روتفی1 در بانکوک، بازارهای مالتبای2، کامدن لاک3 و پورتوبلو4 در لندن، بازار ملکه ویکتوریا5 در ملبورن، بازار رئالتو6 در ونیز و... از جمله جذابترین و معروفترین بازارهای خیابانی هستند. چنین اماکنی بیش از آنکه کارکرد یک بازار را داشته باشند، به عنوان یک جاذبه گردشگری در آن شهرها شناخته میشوند. زیرا آنچه در این بازارها عرضه میشود. ریشه در فرهنگ و آداب شهر میزبان دارد. از آثار هنری و دستساز در شاخههای مختلف گرفته تا غذاهای خیابانی عرضه شده، در واقع بازتابی از سبک زندگی مردم آن شهر است و از این رو است که تجربه منحصر به فردی را برای بازدیدکنندگان پدید میآورد.
از سوی دیگر باید توجه داشت که در برخی از جنبههای اقتصاد شهری، فرصتهای شغلی فراوانی وجود دارند اما به علت وجود موانع مختلف امکان بهرهبرداری از آنها وجود ندارد. به عنوان مثال یکی از موانع موجود بر مسیر توسعه گردشگری شهری، بحث قوانین و مقررات سختگیرانهای است که زندگی شبانه را در یک شهر محدود میسازد. این امر در حالی است که زندگی معاصر به ویژه در کلانشهرها، به شکلی در حالی ظهور و بروز است که شهروندان بیش از گذشته در ساعات شب به گذاران وقت میپردازند. نکته جالبتر اینجاست که در برخی زمانهای مشخص سال، حتی این محدودیتها برداشته میشود. زمانهایی مثل لیالی ماه مبارک رمضان که در آن به نوعی زندگی شبانه به رسمیت شناخته شده و اتفاقاً از آن استقبال خوبی نیز صورت میگیرد یا مثلاً در شهرهای توریستی کشور در ایامی مثلی نوروز برخی از اماکن گردشگری به صورت ۲۴ ساعته به روی علاقهمندان باز هستند. از این رو بهرغم تجربه و تمرین مناسبی که در زمینه زندگی شبانه وجود دارد، باز هم شاهد محدودیتها در ساعات کار اصناف برای سایر ایام سال هستیم. در حالی که همچون سایر شهرهای بزرگ جهان، فرصتهای شغلی تازهای را میتوان در زندگی شبانه خلق کرد و بخشی از نیروی کار را بدون حتی یک ریال سرمایه گذاری تازه در این ساعات به کار مشغول کرد. بنابراین به نظر میرسد ایجاد ظرفیت به منظور پذیرش فعالیتهای شبانه شهروندان میتواند به عنوان دریچهای در ایجاد اشتغال، مورد توجه قرار گرفته و برای اصلاح برخی از مقررات برنامهریزی کرد.
فارغ از منافع اقتصادی حاصل از پویایی زندگی شبانه به ویژه در شهرهای بزرگ، در صورتی که پاسخ مناسبی به این نیاز بخشی از شهروندان داده نشده و کماکان چیزی به نام «شهر شب» به رسمیت شناخته نشود، طبیعتاً فعالیتهایی غیررسمی در زیر پوست شهر شکل میگیرد که خود آسیبهای زیادی به همراه خواهد داشت. فضایی که تأمین امنیت برای آن در نظارت دقیق هیچ سازمانی نیست و بدون شک بسترساز خطرات زیادی میشود. بستری که به وضوح از یک نیاز نادیده گرفته شده نشأت میگیرد.
منبع : تجارت فردا
دیدگاه تان را بنویسید