چرا مشاغل در دنیای امروز تا این اندازه پر مخاطرهاند؟
| در دنیای کنونی، کار به عنوان مهمترین منبع تأمین رفاه و درآمد برای انسانها به شمار میآید. با توجه به نیازهای جدیدی که هر روز به دنبال گسترش تکنولوژی و همچنین تبلیغات متعدد و... برای انسانها به وجود میآید، دیگر سخت است که بتوان تصور کرد انسان همانند زمانهای قدیم با کار کم بتواند از زندگی خود راضی و خشنود باشد چراکه در آن صورت توان تأمین نیازهای رنگارنگ ایجاد شده برای خود را نخواهد داشت.
۵۵آنلاین :
در دنیای کنونی، کار به عنوان مهمترین منبع تأمین رفاه و درآمد برای انسانها به شمار میآید. با توجه به نیازهای جدیدی که هر روز به دنبال گسترش تکنولوژی و همچنین تبلیغات متعدد و... برای انسانها به وجود میآید، دیگر سخت است که بتوان تصور کرد انسان همانند زمانهای قدیم با کار کم بتواند از زندگی خود راضی و خشنود باشد چراکه در آن صورت توان تأمین نیازهای رنگارنگ ایجاد شده برای خود را نخواهد داشت. البته راند باید توجه کرد که این نیازهای رنگارنگ لزوماً غیرضروری نیستند موارد این نیازها در واقع در راستای افزایش سطح رفاه و سلامتی افراد قرار دارند. اما نکتهای که نباید از آن غافل شد سلامتی افراد است. مشاغلى که میتوانند به سلامتی افراد صدمه وارد آورند در واقع با هدف کار کردن در تعارض هستند. پس چگونه است که افراد مشاغلی را انتخاب میکنند که به سلامتی آنها آسیب وارد میکند؟ پاسخ روشن است. تأمین نیازهای اولیه و عدم دسترسی یا پیدا کردن شغلی مناسب یا درآمد نسبتاً بالای شغلی که بتواند هزینههای مخاطرات وارد شده جبران کند.
- مشاغل سخت و زیان آور
از مشاغل سخت میتوان بیشتر به مشاغل مرتبط با معدن و برخی شغلیهای خدماتی در اماکنی نظیر اصطبل اشاره کرد. حمل و دفن زباله شهری، کار در کارگاههای دباغی و گندآبروها، کار مستمر دار طویله و سالنهای پرورش طیور را هم میتوان در این دسته قرار داد. دسته دیگر مشاغلی سخت نیز شامل شغلهایی میشوند که برای بدن آسیبهایی را به همراه دارند. کار مستمر در فضای باز و ارتفاع بیش از پنج متر روی دکل، اتاقکهای متحرک، داربست و اسکلتها، کار مستمر روی خطوط و پستهای انتقال برق با فشار ۶۳ کیلوولت به بالا مشاغل شن پاشی، پخت آسفالت دستی، قیرپاشی، جوشکاری در داخل مخزن، کار مستمر با اشعههای زیان آور مانند رادیواکتیو، کار در محلهایی با فشار محیط بیش از حد طبیعی مانند غواصی کار مستمر در محیطهایی که با وجود رعایت ایمنی موجب بروز بیماریهای شنوایی میشود، سمپاشی باغها، مزارع، اماکن پرورش دام و طیور، تولید و ترکیب سموم و حشره کش ها و کار با وسایل دارای ارتعاشی زیان آور، جزو مشاغل سخت هستند.
طبق آیین نامه اجرایی قانون مشاغل سخت و زیانآور، کار در زندانها و ندامتگاهها که مستقیماً مشاغل سخت محسوب میشود. البته در عین حال مطمینا مشاغل سخت و زیان آور دیگری را نیز میتوان به ذهن آورد که این لیست نشده است.
همچنین باید توجه داشت که نه تنها اين مشاغل بلکه خلى مشاغلی که به نظر مشاغل آسانی هستند و در شرایط جوی پیچیده یا تحت تأثیر تشعشعات و ... هم نیستند میتوانند تبدیل به مشاغلی شوند که سلامت افراد را تحت مخاطره قرار دهند. به صورت کلی، زمانی که اصول و قواعد بهداشت محیطی کار، اصول ارگونومی کار و همچنین اصول بهداشت روانی کار رعایت نشود شاهد در خطر قرار گرفتن سلامت روح یا جسم افراد هستیم. همچنین عدم توجه به استراحت و زمان بندی صحیح زمان اشتغال هم میتواند برای کارکنان مخاطرهآمیز باشد. بعضاً مشاهده میشود. به رغم توصیههایی که چه به صورت قانون و چه به صورت علمی تحت عنوان کتابهای راهنمای مختلف در مورد زمان بندی استراحت بین کار و توجه به سلامت افراد عنوان میشود، کارفرمایان یا حتی کارگران به این موارد توجهی نمیکنند و به سلامتی خود و دیگران اهمیتی نمیدهند.
به طور کلی مهمترین دستورالعملی که باید در خصوصی محیطهای کاری برای ارتقای سطح سلامتی نیروی . کار و به ویژه کاهشی مخاطرات شغلی در نظر داشت، توجه ویژه به اصول علم ارگونومی، توجه به استانداردها و قوانینی که به این منظور تدوین شده و همچنین توجه ویژه به اصولی بهداشت روانی است.
- راهکارهای مقابله با استرس شغلی
در این میان، برخورداری از بهداشت روان که به معنای سلامت فکر و قدرت سازگاری فرد با محیط و اطرافیان است، تأثیر قابل توجهی بر میزان مقاومت افراد در برابر چالشهای کاری آنها دارد. از آنجا که ما انسانها در مواجهه با چالشیها و مشکلات روزمره، به طور معمولی بر اساسی ویژگیهای روانی خود واکنش نشان میدهیم، هرچه سلامت روانی بیشتری برخوردار باشیم، به یقین آسیب پذیری ما هم کمتر خواهد بود. پس همچنان که از جسم خود مراقبت میکنیم، باید روح خود را نیز مقاومتر کنیم تا در مواجهه با استرسهای کاری، زندگی بهتری داشته باشیم. ایجاد فرصت برای شکوفایی استعدادها، تواناییها و کنار آمدن با خود و دیگران یکی از أهداف مهم و اساسی بهداشت روانی در محیط کار یعنی مقاومت در مقابل پیدایش پریشانیهای روانی و اختلالات رفتاری در کارکنان سازمان و سالمسازی فضای روانی کار به نحوی که هدفهای چندگانه زیر تأمین شود: ۱- هیچ یک از کارکنان سازمان به دلیل عوامل موجود در سازمان گرفتار اختلال روانی نشوند. ۲- هر یک از کارکنان از اینکه در سازمان محلی کار خود به فعالیت اشتغال دارند احساسی رضایت کنند و علاقه مند به ادامه کار در آن سازمان باشند. ۳- هر یک از کارکنان سازمان نسبت به خود، روستا، همکاران خود و به طور کلی نسبت به جهان اطراف خود و خصوصاً نسبت به جایگاه خود در سازمان احساسی مثبتی داشته باشند. ۴- همه کارکنان سازمان قادر به ایجاد روابط مطلوب با محیط کار و عوامل موجود در آن باشند.
اصول بهداشت روانی در هر سازمان را هم میتوان این گونه دسته بندی کرد: ۱- ایجاد جو صمیمیت، همدلی و صداقت ۲- همکاری و احترام متقابل در میان کارکنان سازمان ۳- پرهیز از اعمالی روشهای مبتنی بر زور و اجبار ۴- شناسایی استعدادهای بالقوه کارکنان و فراهم ساختن رشد و شکوفایی این استعداد، در حد توان و امکانات سازمان ۵- پرهیز از قضاوتهای کورکورانه در مورد کارو رفتار کارکنان سازمان ۶- شناسایی دلایل واقعی کم کاری، غیبت از کار، بی حوصلگی و بی علاقگی به کار، کم توجهی و بی دقتی کارکنان توسط مدیر ۷- اشنا کردن کارکنان با واقعیتهای محیط کار و حذف آن دسته از معیارها و عوامل سازمانی که از لحاظ اخلاقی، انسانی و فرهنگ سازمانی صحیح تلقی نمیشوند.
بنابراین مدیران باید تلاش کنند تا محیط کار برای کارکنان اضطراب آور نباشد و کارمندان با احساسی امنیت شغلی و شادی و نشاط و شوق و انگیزه به دور از هر گونه خشم و درگیری بیهوده به وظایف خود عمل کنند.
نکته دیگری که باید به آن توجه داشت، این است که توانایی مدیریت استرس و اضطراب باید آموزش داده شود. متاسفانه در کشور ما برخلاف سایر کشورهای دنیا دانش زیادی پیرامون مدیریت استرس وجود ندارد. توانایی مدیریت استرس در محیط کار نه تنها بهداشت و سلامت جسمی و روحی را بهبود میبخشد بلکه تفاوت زیادی بین موفقیت علم موفقیت در کار ایجاد میکند. احساسات مسری هستند و استرس بر تعامل و رابطه افراد با یکدیگر تأثیر میگذارد. هر چقدر بهتر بتوان استرس را کنترل کرد، از تسری آن به اطرافیان جلوگیری خواهد شد و احساسات منفی و استرس دیگران نیز کمتر روی فرد تأثیر خواهد گذاشت. در همین راست روشها و اقدامات متفاوتی برای کاهش فشار و استرس کار وجود دارد که یادگیری مهارتهای کلامی برای سهولت و بهبود ارتباطات از جمله آنهاست.
از دلایل شایع استرس کاری میتوان به ترسی از اخراج، اضافه کاری بیش از اندازه به دلیل کمبود کارکنان و انتظار بیش از اندازه مدیر از کارمندان بدون توجه به رضایت شغلی اشاره کرد که بیشتر این دلایل هم مرتبط با قوانین کار هستند. بنابراین در صورتی که کارگر امکان استیفای حق و حقوق خود را داشته باشد، بخش زیادی از استرس محیط کار کم میشود.
منبع : تجارت فردا
دیدگاه تان را بنویسید