ارسال به دیگران پرینت

معماری صخره ای سُماقان(فرهاد تراش) در شاهین دژ

| هرگاه در صخره ای حفره ای ایجاد کنیم و سپس آن را گسترش دهیم تا فضای مناسبی را برای آرامگاه یا سکونت فراهم کنیم آن را معماری صخره ای یا معماری دست کند می نامیم.

۵۵آنلاین :

نویسنده : حمیدرضا سروری هرگاه در صخره ای حفره ای ایجاد کنیم و سپس آن را گسترش دهیم تا فضای مناسبی را برای آرامگاه یا سکونت فراهم کنیم آن را معماری صخره ای یا معماری دست کند می نامیم. از آنجا که معماری دست کند در دل صخره های سخت و محکم ایجاد شده به همین دلیل بسیار کمتر از معماری معمولی در برابر عاملهای طبیعی آسیب پذیر بوده و شاخصۀ این معماری دوام آن است.

معماری صخره ای از نظر تاریخی،باستان شناسی،مطالعۀ باورهای مردمان باستان،رابطه های فرهنگی و...دارای اهمیت بسیار زیادیست. در این میان استان آذربایجان غربی و شهرستان شاهین دژ دارای چند مجموعۀ دست کند صخره ایست. یکی از آثار صخره ای شاهین دژ در17کیلومتری این شهرستان بر سر راه شاهین دژ به بوکان در نزدیکی روستایی به نام سُماقان جای گرفته است و در سال 1381خورشیدی با شمارۀ 7386 در سیاهۀ آثار ملی به ثبت رسیده. بین مردم بومی با عنوان فرهاد تراش خوانده می شود، همان گونه که می دانیم بسیاری از آثار صخره ای در شمال غرب و البته غرب ایران با همین نام شناخته می شوند. در دامنۀ کوه سُماقان 7 اتاق صخره ای در دل کوه کنده شده،راه دسترسی به اتاقهای صخره ای دشوار است و به راستی به گونه ای ساخته شده اند تا به سختی بتوان به آنها دست یافت و همین موضوع این گمان را در ذهن ایجاد می کند که شاید انگیزۀ ساخت و استفاده از آنها جنبه ای نظامی داشته!شاید پناهگاهی صخره ای برای حفاظت در برابر هجوم دشمن بوده یا از آن به عنوان گوردخمه استفاده می کردند! یا به هر حال کاربری مسکونی داشته به هر روی شکل و چگونگی ساختش به دیگر اثر صخره ای شاهین دژ یعنی بی بی کند بسیار شبیه است. شاید بتوان تاریخ ساختش را تا هزارۀ نخست پیش از میلاد مسیح عقب برد هرچند که باید با احتیاط در این مورد سخن گفت چرا که دلیل قاطعی برای روشن کردن زمان ساخت آن وجود ندارد ولی به نظر می رسد که در زمانهای گوناگون بارها مورد استفاده قرار گرفته است. در چندین جای این اثر صخره ای آثارکاوشهای غیر مجاز به خوبی دیده می شود و همین موضوع به اضافۀ یادگاری نویسی به وسیلۀ افراد کم خرد باعث آسیب به این اثر شاخص شده موضوعی که در بیشترینۀ آثار باستانی این مرز و بوم به فراوانی دیده می شود!

به این خبر امتیاز دهید:
بر اساس رای ۰ نفر از بازدیدکنندگان
با دوستان خود به اشتراک بگذارید:
کپی شد

پیشنهاد ویژه

    دیدگاه تان را بنویسید

     

    دیدگاه

    توسعه