حکمرانی طلا با دعوای بازار سنتی و آنلاین تمام شد؛ شکاف همچنان پابرجاست

حجت شفائی، رئیس اتحادیه تولیدکنندگان و صادرکنندگان طلا، در  پنل حکمرانی طلای آنلاین با تأکید بر اینکه با اقتصاد دیجیتال مخالف نیست، گفت: ورود فناوری به صنعت طلا یک واقعیت است و نمی‌توان با آن مقابله کرد؛ اما این اقتصاد دیجیتال باید در خدمت تولید باشد و نباید به ضد تولید تبدیل شود.

او با اشاره به سابقه چندصدساله صنعت طلا گفت: نمی‌توان صنفی با چنین سابقه‌ای را با پلتفرم‌هایی که تنها دو یا سه سال از فعالیتشان می‌گذرد، یکسان در نظر گرفت. به گفته شفائی، واحدهای صنفی طلا تحت نظارت اتحادیه‌ها و دستگاه‌های مربوط قرار دارند و بنابراین نمی‌توان ادعا کرد در پلتفرم‌های آنلاین نیز همه‌چیز بدون تخلف و گل و بلبل است.رئیس اتحادیه تولیدکنندگان طلا همچنین انتقاد اصلی خود را متوجه نحوه رقابت پلتفرم‌ها کرد. او گفت: رقابت باید بر سر دستمزد و کارمزد باشد، نه قیمت خود طلا. به گفته شفائی، درست نیست پلتفرم‌ها هنگام خریدوفروش قیمت را جابه‌جا کنند یا با استفاده از تتر و ابزارهای دیگر برای خودشان قیمت بسازند.

شفائی همچنین از تبلیغات برخی پلتفرم‌ها با عناوینی مانند طلای بدون اجرت، بدون مالیات و تحویل درب منزل انتقاد کرد و با تمسخر این پلتفرم‌ها گفت: مگر با نور خرج پلتفرم‌های خود را در می‌آورید؟ او تأکید کرد: تولیدکننده برای نیروی انسانی، بیمه، زیرساخت و تولید هزینه می‌کند و مدل فروش آنلاین نباید این هزینه‌ها و نقش تولیدکننده را نادیده بگیرد. بزند و اعتماد کاربران به همه پلتفرم‌ها را تحت تأثیر قرار دهد.

در بخش دیگری از پنل، دهقان‌نیا، مشاور معاون ستاد مرکزی مبارزه با قاچاق کالا و ارز، از زاویه دیگری به مسئله نگاه کرد و گفت: سکوهای آنلاین طلا در زمان آغاز فعالیت خود متولی مشخصی نداشتند، اما اکنون بر اساس مصوبه هیات وزیران و قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز، چارچوب نظارت بر آنها مشخص شده است.

او گفت: فعالیت این سکوها در ابتدا در شرایطی شکل گرفت که مشخص نبود چه نهادی باید پاسخگوی معاملات آنها باشد. در حالی که در بازار سنتی، واحد صنفی تحت نظارت اتحادیه، اتاق اصناف و دستگاه‌های مربوط قرار دارد، ورود تجارت طلا به فضای آنلاین این سؤال را ایجاد کرده بود که مسئولیت نظارت بر معامله‌ای که ممکن است در کمتر از ۶۰ ثانیه انجام شود، بر عهده چه نهادی است.

دهقان‌نیا تاکید کرد: ابتدا باید امکان فعالیت قانونی و ابزارهای لازم برای توسعه یک کسب‌وکار فراهم شود و بعد، اگر سکو از چارچوب تعیین‌شده تخلف کرد، امکان برخورد با آن وجود داشته باشد.

او با اشاره به ورود ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز به این حوزه گفت: این ستاد بر اساس مصوبه هیات وزیران و در چارچوب قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز، مسئولیت نظارت بر سکوهای خریدوفروش آنلاین طلا را دنبال می‌کند.

دهقان‌نیا همچنین از راه‌اندازی «سامانه ناظر» خبر داد و گفت: این سامانه برای نظارت سیستمی بر معاملات طلا و نقره ایجاد شده و تعدادی از سکوها نیز به‌صورت پایلوت به آن متصل شده‌اند. به گفته او، مهلت اتصال سکوها به این سامانه شهریورماه است.

او راه‌اندازی سامانه ناظر را اقدامی برای افزایش اعتماد کاربران دانست و گفت: در خرید سنتی، مشتری معمولاً طلا را همان لحظه دریافت می‌کند، اما در فضای آنلاین شرایط متفاوت است و به همین دلیل نظارت سیستمی و اطمینان از پشتوانه معاملات اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

دهقان‌نیا همچنین درباره خزانه‌های نگهداری طلای سکوها اعلام کرد: تعداد خزانه‌های مورد تأیید از یک خزانه به سه خزانه افزایش یافته است. به گفته او، خزانه بانک ملت و بانک سامان در کنار بانک کارگشایی قرار گرفته‌اند و بانک صادرات نیز به‌زودی به این مجموعه اضافه خواهد شد. بانک رفاه و یک بانک دیگر نیز در حال ورود به این فرایند هستند.

او تأکید کرد: اگر یک بانک یا شرکت زیرمجموعه آن وارد خریدوفروش آنلاین طلا شود، نمی‌تواند خزانه متعلق به خودش را برای نگهداری طلای معاملات خود معرفی کند و باید طلا را در خزانه دیگری نگهداری کند.پنلدر پنل حکمرانی طلای آنلاین نشان داد اختلاف میان بازار سنتی و پلتفرم‌ها فقط بر سر اصل فعالیت آنلاین نیست؛ دو طرف بر سر قیمت‌گذاری، مدل نظارت، نحوه اجرای مقررات، ساعت فعالیت و حتی تعریف پلتفرم در زنجیره صنعت طلا اختلاف نظر دارند. از یک سو، فعالان سنتی خواهان آن هستند که توسعه پلتفرم‌ها به تولید و ساختار رسمی بازار طلا آسیب نزند و از سوی دیگر، پلتفرم‌ها می‌گویند نمی‌توان قواعد بازار سنتی را بدون بازتعریف برای یک کسب‌وکار فین‌تکی اعمال کرد.

این پنل درنهایت بدون نتیجه‌گیری و با اختلاف عقیده حاضران در پنل به پایان رسید.